بادغیسی: ادبیات و سیاست قابل جمع‌اند

وسیمه بادغیسی کمیشنر و معاون عملیاتی کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان است. او آموزش‌های عالی خود را در مقطع فوق لیسانس در پوهنتون واشنگتن امریکا تکمیل کرده و تحقیقات و مقاله‌های علمی جدی را در مجلات بین‌المللی منتشر کرده است.

برخی‌ در افغانستان او را از همین دریچه می‌شناسند. اما بخش بزرگ‌تر که شامل حوزه زبان فارسی است؛ بانو بادغیسی را با داستان‌های کوتاه و فعالیت‌های ادبی او به یاد می‌آورند.

سیمه بادغیسی در ولایت بادغیس زاده شده است. کودکی و نوجوانی‌اش را در هرات سپری کرده. او در رشته ادبیات و علوم انسانی دیپلم دارد و در دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه هرات در رشته سارنوالی و قضایی تحصیل کرده است. بعد از ختم تحصیل به علت داشتن نمرات کدری بلند جذب کدر علمی آن دانشکده شده و مدت پنج‌سال در دیپارتمنت حقوق عامه دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی به حیث استاد تدریس کرده است. بعد از آن بورسیه تحصیلی امریکا را دریافت کرده و مدت تقریبا دو سال در دانشگاه واشنگتن و در دانشکده حقوق آن دانشگاه در رشتۀ حقوق مقایسه‌ای تحصیل کرده است.

وسیمه بادغیسی بعد از برگشت، در رشتۀ حقوق مقایسه‌ای به‌حیث نخستین استاد زن ماستر، شروع به تدریس می‌کند و مدت سه سال تدریس را ادامه می‌دهد.

وسیمه بادغیسی در این جریان خبر گزینش کمیشنرهای کمیسیون مستقل انتخابات را می‌شنود و برادر و مادرش او را تشویق به شرکت می‌کنند. خانم بادغیسی در سال گذشته‌ خورشیدی در یک رقابت تنگاتنگ و امتحان دشوار، توانست اعتماد داوران بلندپایه افغانستان که کمیشنران کمیسیون مستقل انتخابات این کشور را گزینش می‌کردند، به دست آورد و یکی از اعضای کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان گماشته شود. این هیات شامل رییس‌جمهوری افغانستان، رییس اجرایی این کشور، دادستان کل و شماری از مقام‌های ارشد دیگر حکومتی می‌شد.

وسیمه بادغیسی در زمینۀ حقوق و سیاست تالیفاتی نیز دارد؛ از جمله اینکه یکی از نویسندگانِ کتاب خشونت خانوادگی عوامل و راهکارهاست. وی هم‌چنین یکی از نویسندگان کتاب حقوق طفل و راه‌های حل منازعه در افغانستان است.

کتاب اخیر مشترک وی با مجموعه‌یی از تحصیل‌کردگان خارج از افغانستان بررسی نظام متمرکز و غیر متمرکز با درنظرداشت اصل حکومت‌داری خوب می‌باشد که در سال ١٣٩۵ از سوی شورای متخصصان هرات به نشر رسید. این سفر آموزش حقوقی و کار سیاسی بانو بادغیسی است.

اما بعد دیگر زندگی وسیمه بادغیسی «ادبیات» است. وسیمه بادغیسی در یک خانواده‌ ادبی بزرگ شده است. پدر او به ادبیات علاقه‌ی زیادی دارد. برادرش نقیب آروین بادغیسی یکی از شاعران و نویسندگان جوان افغانستان است. همین امر باعث شده که بیشترین هدیه‌های او از کودکی‌اش تا کنون کتاب باشد.

او می‌گوید: «از صنف اول و دوم مکتب برادر و پدرم به من کتاب هدیه می‌دادند. من از ابتدا با کتاب‌های کودکانه، با نقاشی‌ها انس گرفتم و همان بود که کتاب و مطالعه کار خودش را کرد.»

بادغیسی می‌گوید، پدر و برادرش از هر سفری که برمی‌گشتند، برای او کتابی می‌آوردند و او تبدیل شده بود به یک کودک و نوجوان کتاب‌خوان؛ کاری که باعث شد او با کلمات بیشتر آشنا شود و دایره واژگانش وسعت بیشتر پیدا کند.

تا کنون دو کتاب داستانی از وسیمه بادغیسی چاپ شده است که این دو اثر از نگاه چینش واژگان، پردازش، محتوا و داستان، مورد استقبال زیادی از ادب‌دوستان حوزه فارسی زبان قرار گرفته است. او در باره کتاب‌های خود می‌گوید: «درد اجتماع را که من در همان سن نوجوانی درک کرده بودم، در این اثر ها گنجانیده بودم.»

این داستان‌نویس جوان کشور می‌گوید که پس از نشر آثارش، بیشتر به داستان نویسی توجه کرد و همین امر باعث شد تا انگیزه‌ بیشتری برای داستان‌نویسی پیدا کند. اولین مجموعه ادبی او زمانی که تازه کارش را به عنوان استاد در دانشگاه هرات شروع کرده بود، در سال ۱۳۸۷ مجموعه‌ی از داستان‌های او به نام “کلمه را باد می‌برد” نشر شد. این اثر خانم بادغیسی ۱۰ داستان دارد که مورد استقبال گسترده داستان‌نویسان افغانستان و جامعه ادبیات قرار گرفت. سپس او مجموعه داستانی دومش را به نام “به وقت بخارا” نیز در حدود ۱۰ داستان به نشر رساند. یکی از داستان‌های این مجموعه به زبان دنمارکی در دنمارک نیز به چاپ رسیده است.

مجموعه داستانی به وقت بخارا نیز بسیار مورد توجه نویسندگان افغان در داخل و خارج از کشور قرار می‌گیرد.

طوری که وسیمه بادغیسی یکی از نویسندگان جدی سایت ادبی نبشت‌دات‌کام می‌شود و حدود پنج داستان جدید وی که هنوز به‌صورت کتاب چاپ نشده، در این سایت با استقبال زیاد خوانندگان فارسی‌زبان واقع می‌شود .داستان‌های وی در جشنواره‌های فارسی‌زبانان نیز مطرح شده است و از طرف شورای ملی افغانستان به‌خاطر نوشتن سناریوی گلچهره تقدیر شده است.

از او پرسیدم که چرا نویسنده شده است؟ می‌گوید: علاقمندی خاص به داستان نویسی در ادبیات فارسی دارد.همچنین سوژه‌های ناب که در افغانستان وجود دارد، از زندگی زنان گرفته تا جنگ و مشکلات اجتماعی، سوژه‌های جالبی استند که سعی می‌کنم آن‌ها را به رشته تحریر در ‌آورم.

با این همه وقتی از او پرسیدم که آیا داستان نویسی و سیاست قابل جمع اند؟ گفت:« به باور من، اگر شما فردی باشید که در عرصه سیاست در صدد تامین عدالت، و در پی تحقق بخشیدن به آزادی‌های حقوقی و فردی در جامعه باشید، در حقیقت همان هدفی را دنبال می‌کنید که در ادبیات و در داستان نویسی مطرح است. آنچه که به نام انسان تعریف می‌شود. بدین لحاظ از نظر من داستان نویسی و سیاست قابل جمع استند.»

او در ادامه می‌گوید: کار کردن درعرصه سیاست، بستگی به دید انسان دارد. اگر فرد سیاست‌مدار خوبی باشد وی می‌تواند که به همان هدفی کار کند که یک داستان نویس و یا یک هنرمند نیز برای رسیدن به آن تلاش می‌ورزند.

بانو بادغیسی افزود که همین هدف را دنبال می‌کند: «من در حقیقت به دنبال برجسته سازی زنان درعرصه سیاست، تامین حقوق و آزدی فردی زنان استم. به افغانستان می‌اندیشم. در راستای حفظ حقوق انسان در کشور کار می‌کنم وهم‌چنین به آزادی باور دارم و می‌خواهم در جهت گسترش آزادی و دموکراسی کار کنم. به این دلیل می خواهیم در سیاست نقش داشته باشم.»

با این همه وسیمه بادغیسی، پیش از این که  به کمیسیون مستقل انتخابات به عنوان کمیشنر انتخاب شود، در ولایت هرات زندگی می کرد. اما از حدود دو سال به این سو در کابل شب و روزش را سپری می‌کند. او می‌گوید که از ادبیات دست بر نمی‌دارد و سیاست و ادبیات را در کنار یک دیگر به پیش خواهد برد.

  • آرش عزیزی

0 پیام برای این مطلب ثبت شده