علی(ع)؛ شب‎های قدر بهترین الگوی

شب قدر در قرآن بهتر از هزار ماه توصیف شده و ارزش آن به این است که در این شب تقدیر آدمی رقم می‌خورد. در این شب است که چشمان زنده‌دلان تا سحر بیدار بوده و طلب استغفار می‌کنند. شبهای قدر زمان تعهد به خدای یگانه است. زمانی که انسان تصمیم می‌گیرد تا سال آتی چگونه زندگی نموده و چطور عمل نماید. درواقع همین تعهد است که سرنوشت او را در پیشگاه حق تعالی رقم می‌زند

آری ما را بر عظمت و شناسایی آن راهی نیست، تنها می‌توان درزیر باران رحمت «لیله القدر» ایستاد تا برما ببارد و جان‌هایمان را با آب زلال خود شست‌وشو داده و پاک سازد. از این رو است که رسول خدا (ص) فرمود: هرکه شب قدر را زنده بدارد تا سال دیگر عذاب از او دور میگردد.

پس برماست که این شب عظیم را دریافته و دستان خویش را بلند نموده از پیشگاه پروردگار بخواهیم که عافیت و سلامتی جسم و جان و دین و دنیا و اخلاق را نصیب همهی ما بگرداند.

شب قدر الگویی دارد که در این شبها به محراب عبادت آخرین مناجات را نموده و به دیدار معشوق شتافت. پیشوای پرهیزگاران و سرامد عبادت‌کنندگان، علی امیرالمومنین (ع) که هنگام شهادت فرمود: «قسم به خدای کعبه که رستگار شدم.» 

پس خوب است با خون سرخ مولا قسم یاد نموده و از خدا بخواهیم که خدایا! تقدیر ما را در شب قدر بهگونهای رقم زن که در دنیا و آخرت، بالاترین افتخار ما را پیرو بودن آن پیشوا قرار ده که در بزرگترین شبهای سال براتی تازه نموده و به دیدار تو شتافت.

آری در شبهای قدر، «چشم سر» را باید بیدار داشت تا «چشم جان» بیداری و بینایی یابد و دل از بندها برهد؛ و ما چه زیانکاریم اگر از شب قدر تنها بیداری چشم نصیب‌مان شود و راهی به ورای آن بر اقلیم جان نیابیم.

شب قدر که در ماه مبارک رمضان نهان است، انگیزه‌ای می‌شود تا مردم دستکم سه شب را به عنوان شب‌های قدر احیا بگیرند و به برکات و آثار سرنوشت‌ساز آن شب قدر برسند. البته برخی دیگر همه این ده شب را احیا می‌گیرند تا به قدر یقین این شب را درک کنند. اما حقیقت شب ‌قدر چیست که این‌گونه مردم برای درک و احیای آن هیجان دارند و شوق انتظارش آنان را به شور و وجد می‌آورد؟

قدر با فتح ‌قاف و سکون دال به معنای اندازه، میزان مشخص و معلوم، ارزش، قدرت و مانند آن آمده است. وقتی می‌گوییم قدر آن بدان یعنی ارزش آن را بشناس، یا وقتی می‌گوییم: چه قدر است؟ یعنی ارزش و قیمت و بهای آن چه میزان است؟

براساس آیات و روایات، شب قدر در دههی سوم ماه مبارک رمضان قرار دارد. پس باید در این شب‌ها در جست‌وجوی شب قدر باشیم و با بیدار ماندن، قلب خویش را از خواب غفلت بیدار کرده و با دعا کردن و کارهای خیر، به‌ویژه ایمان واقعی و توبه و بازگشت به سوی خدا، دل ‌مرده‌ی خود را به آب حیات و نور قرآن زنده گردانیم.

از نظر آموزه‌های قرآنی، حقیقت احیاء و زنده کردن و زنده گردانیدن، به ایمان است؛ از این رو اسلام و ایمان را عامل زنده شدن انسان معرفی می‌کند. (بقره، آات ۲۸ و ۱۵۴) برای اینکه دل‌های مرده‌ی خود را زنده کنیم باید شب‌های قدر را قدر بدانیم و تقدیر خودمان را تغییر دهیم. از آموزه‌های قرآنی به دست می‌آید که هر چیزی چون بخواهد در مقام خلق در آید و قضا و تحقق یابد، باید نخست در مقام امر در آید و سپس نازل شده و جامه‌ی خلقت پوشد. پس وقتی تقدیر به مقام قضا و امضاء رسید دیگر تحقق می‌یابد.

با این وجود شکی نیست که انسان می‌تواند مقدرات خویش را تغییر دهد. رفتار و عملکرد امتها و اقوام، از موجبات تغییر قدر و دگرگونی سرنوشت آنان است که در آیه ۱۱ سوره رعد به آن توجه داده شده است.

اسباب و عواملی که می‌تواند تقدیر الهی را تغییر دهند و پیش از آنکه به مقام قضا و امضا برسند آن را دگرگون کنند، اموری چند اند که در آیات قرآن به آن‌ها اشاره شده است. مهمترین این اسباب و عوامل عبارتند از:

۱ – تغییر در رفتار: از مهم‌ترین علل و عوامل تغییر در تقدیر و سرنوشت انسان، تغییر در رفتار فردی و عمومی مردم است. مردم می‌توانند سرنوشت مقدر شخصی و جمعی خود را با تغییر رفتار دگرگون کنند. این تغییر رفتار می‌تواند مثبت یا منفی باشد. اگر شخص یا جامعه‌ای گرفتار کفر و کفران است می‌تواند با تغییر آن، سرنوشت و تقدیر خویش را تغییر دهد و بلا و عذاب را از خود بردارد.

۲ – دعا: از دیگر عوامل تغییر در تقدیر، دعا و نیایش به درگاه خداوند است. شکی نیست که دعا خود نشانه‌ای از تغییر در رفتار و عملکرد فرد است و کسی که به درگاه خداوند می‌رود و توبه و استغفار می‌کند در حقیقت از وضعیت خود راضی نیست و می‌خواهد خداوند دستگیر او باشد. پس نیایش نیز خود نوعی تغییر در عملکرد و رفتار است. به هر حال در آیات قرآن بر این نکته تاکید شده که تغییر در تقدیر با دعا امکانپذیر است.

بدان امید که شبهای قدر بستر و بهانهای باشد برای رقم خورد سرنوشت شایسته و تقدیر خوب آنهاییکه قدر خویشتن را شناخته و درک میکنند.

0 پیام برای این مطلب ثبت شده