یمن، آزمون شاه جدید عربستان

شاه سلمان که به تازگی بر تخت سلطنت نشسته، یک کودتای دیپلوماتیک را ماه گذشته راه انداخت وقتی که ائتلافی از ده کشور عربی را برای بمباران شورشیان حوثی به راه انداخت. حتا قطر و امارات متحده عربی که در سیاست‏‌های منطقه‏‌ای رقیب یک‌دیگرند، اختلاف‏‌های‌شان را کنار گذاشتند تا در مقابل ایران در عراق، سوریه و لبنان صفی ایجاد کنند. مصر هواپیماها و کشتی‏‌های خود را فرستاد. کشورهای دوری مثل مراکش و پاکستان هم قول کمک دادند.

عربستان سعودی معمولاً از اعلام موضع خویش و اشتراک در عملیات نظامی خجلت‏‌زده بوده است. جرأت این کشور ممکن است نشانه‏‌ای از نفوذ پسر شاه جدید و وزیر دفاع این کشور باشد که در سی سالگی عمرش قرار دارد.

کشورهای عرب بی‏تردید می‏‌خواهند تا در مقابل ایران که نفوذ زیادی در عراق، سوریه و لبنان دارد، صفی ایجاد کنند. اما عربستان سعودی که شبه‏‌جزیره عربستان را حیات خلوت خود می‏داند، با حساسیت به اوضاع یمن می‏‌نگرد.

هرچند از لحاظ سیاسی ممکن است زیرک به نظر برسد، اما نتیجه عملیات نظامی و با ثبات کردن همسایه فقیر و جنوبی‏‌اش آزمون واقعی این کشور خواهد بود. ثروت نفت عربستان سعودی و تولیت دو شهر از مقدس‏‌ترین مکان‏‌های اسلامی یعنی مکه و مدینه، جایگاه مرکزی به این کشور می‏دهد. اما پادشاهی عربستان همچنین مشهور به اشتباهات فاحش است. تلاش این کشور برای برانداختن بشار اسد، رئیس‌‏جمهور سوریه با حمایت از گروه‌های شورشی تاکنون ناکام بوده است.

عربستان سعودی از دیرباز برای امنیت خود به امریکا متکی بوده است. ارتش این کشور ضعف‌‏های زیادی دارد. ایملی هوکیم از مرکز مطالعات بین‌‏المللی و استراتژیک می‏گوید:«ارتش عربستان قابلیت‌‏هایی دارد، اما تا هنوز بودجه عظیم دفاعی آن کشور را بازتاب نمی‌‏دهد.» یک پیام افشا شده از سوی امریکایی‏‌ها، حملات عربستان سعودی را «غیردقیق» خوانده است.

در30 مارچ بر اثر حمله هوایی بر اردوگاه بیجا شدگان داخلی در شمال یمن، 29 نفر کشته شدند. یک روز بعد هم فرود یک بمب بر یک کارخانه لبنیات‏‌سازی در نزدیکی حدیده 23 نفر را کشت. سعودی‏‌ها هیچ کدام از اشتباهات را نپذیرفته‏‌اند.

عربستان سعودی و متحدانش، میادن هوایی، مراکز ارتش و مراکز موشکی را که در دست بقایای ارتش یمن است بمباران کرده‏‌اند. کشتی‏‌ها هم بنادر یمن را برای جلوگیری از ورود کمک‏‌های نظامی، محاصره کرده‏‌اند. اما حوثی‏‌ها هنوز هم در حال پیشرفت اند. کریستین کوتاس از دانشگاه تگزاس می‏گوید که بمباران هوایی به جز از بار آوردن ویرانی نمی‏‌تواند کار دیگری از پیش ببرد.

مداخله زمینی موضوع دیگری است. حوثی‏‌ها خود را به حیث جنگجویانی سرسختی تثبیت کرده‏‌اند. و هر نیروی زمینی هم ممکن است با القاعده و دیگر گروه‌های شورشی که در هرج و مرج اوضاع یمن رشد کرده‏‌اند، رویارو شود. چه کشوری ممکن است که نیروی زمینی به یمن بفرستد؟ مصر که یک ارتش بزرگ دارد، هنوز هم یمن را به عنوان «ویتنام» از روزهایی به یاد دارد که در این کشور در دهه 1960 جنگید. پاکستان هم تمایلی به کشیده شدن به جنگ دیگری ندارد آن هم وقتی که با شورشیان خود یعنی طالبان در حال جنگ است، این کشور همچنین از آن می‏ترسد که مشکلات مذهبی داخلی خودش را بدتر نکند.

سرانجام این که یمن باید با یک توافق سیاسی آرام شود. شاه سلمان برای بازگرداندن عبدرب منصور هادی و به حاشیه راندن حوثی‌‏ها اصرار دارد. علمای سعودی گفته‏‌اند که به آن‏ها دستور داده شده تا حوثی‏‌ها را به حیث دشمنان اسلام محکوم کنند. مشکل آن است که حوثی ها 40 درصد جمعیت یمن را تشکیل می‏دهند و به حاشیه راندن آن‏ها دشوار خواهد بود. افزون بر آن آقای هادی در میان بسیاری از یمنی‏‌ها بی‏‌اعتبار شده و به کشور دیگری فرار کرده است. چنان که یمنی‏‌ها در سال‏‌های اخیر درک کرده‏‌اند، ختم یک جنگ دشوارتر از شروع آن است.

0 پیام برای این مطلب ثبت شده